Wie zijn wij > Reisverslagen > 2018 - 2019 > Cuba

Cuba

Na een vlucht van drie en een half uur met een overstap in Panama City kwamen we aan in Cuba. En jawel hoor, het zonnetje scheen en het was droog!  We hadden het gevoel dat we in Oost Europa waren geland maar dan met een tropisch tintje. Douaniers en politie die erg nors en autoritair reageerden, kolossale gebouwen met geen uitstraling, over volle uitgeleefde flatgebouwen, half lege winkels en winkels met daarin weer een tiental subwinkeltjes. Bij het verlaten van deze winkeltjes moet je de kassabon nog verschillende keren tonen aan de bewaking alvorens je het gebouw weer kunt verlaten.
 
Eerst hebben we Havanna bezocht, een stad welke deels mooi, gezellig, leuk en bruisend was. Een stad vol met Cubaanse charme! Kolossale gebouwen waarvan vaak alleen maar de voorgevel nog een beetje intact is. Achter deze voorgevel wonen heel vaak nog mensen in bouwvallige kamertjes die op instorten staan en vaak met heel grote gaten in het dak! Niemand wil weten wat er zich in deze kamertjes afspeelt, maar het is een grote trieste bedoeling. We hebben oud Havana en het centrum verschillende malen doorkruist, hebben de mooie oude Amerikaanse auto´s bewonderd,  het rum museum bezocht, veel op terrasjes gezeten met Life muziek en heerlijk gegeten in de diverse restaurants.

De tweede stad die we bezocht hebben was Trinidad. Het historische centrum van Trinidad staat op de wereld erfgoedlijst van Unesco. We hebben er heerlijk rondgewandeld om ons uiteindelijk vrijwillig twee middagen te laten opsluiten in een militaire staats gevangenis. Deze was verbouwd en er zat nu een brouwerij in waar ze heerlijk bier brouwden. We hebben er genoten van de CubaLeffe!

De volgende bestemming was Santa Clara. In deze stad draait alles om Che Guevara die hier is herbegraven. We hebben het museum en het mausoleum van Che bezocht. Het heeft een klein bruisend compact centrum. Hier hebben we ook een staatssigarenfabriek bezocht en weten nu alles over sigaren maken! Foto´s maken was er verboden, maar van de bewaking kregen we wel toestemming om aan de buitenkant van het gebouw door de tralies heen een paar foto´s te maken.
          
Cienfuegos, onze volgende bestemming beviel ons niet zo. Het had een groot centrum met niet al te veel historische gebouwen. De stad en de mensen hadden weinig uitstraling. In het centrum was het erg druk en iedereen was op jacht naar artikelen die de dag ervoor met vrachtwagens waren aangekomen. Een tochtje met een veerboot naar Castillo de Jagua viel ook tegen.

Vinales, het laatste dorpje dat we bezocht hebben is een klein plattelands stadje prachtig gelegen in een vallei, dat een nationaal park is. Behoudens de lage prijzen van de casa´s en de concurrerende prijzen van de restaurants worden voor alle andere zaken woekerprijzen gevraagd in dit zeer toeristische dorp. Hier hebben we ook nog een tabaksfarm bezocht maar het ging meer om de verkoop van sigaren, zelf gestookte rum, honing en koffie. Een tochtje met een taxi langs wat bezienswaardigheden in de omgeving viel erg tegen en was zeer “overpriced” voor datgene wat we te zien hebben gekregen.

Terug in Havana  eindigen we de reis  met een ontmoeting met onze lieve bandensmokkelaars  Ralph en Janneke. In 2016 hebben ze twee banden voor ons meegesmokkeld in een container. Daarna hebben we ze een weekje ontmoet in Paraguay en nu dus in Havana. Als echte Brabanders hebben we er weer een mooi feestje van gemaakt. Samen hebben we ook nog een rondrit door de stad gemaakt met een Oude Chevrolet van 1956.

Naast het bezoek aan bovenstaande steden en dorpen hebben we natuurlijk ook het nodige ervaren en ondervonden:
In Cuba hebben ze 2 muntsystemen. Een voor de Cubanen de CUP en een  voor de toeristen de CUC, oftewel De Peso National en de Peso Convertibel. De toeristen moeten afhankelijk van plaats en koopwaar  2,5 tot 40 x meer betalen dan een Cubaan. We hebben het dan over staatswinkels, entreegelden en soms ook in de straatrestaurants. Voor de luxeproducten betalen we evenveel als een Cubaan. Om aan de Peso Convertibel  te komen moet je naar een wisselkantoor, waar ze het liefst wisselen tegen de Euro. Voor het wisselkantoor staan lange rijen met toeristen en soms ook Cubanen die hun verdiende Convertibels weer gaan omruilen tegen de Peso. Er mag maar 1 persoon te gelijk naar binnen en je moet je paspoort bij je hebben. Na een hele administratieve rompslomp krijg je geld. Je moet je geld goed natellen alvorens te vertrekken omdat de medewerker waarschijnlijk slecht kan tellen waardoor je te weinig krijgt. Soms komt er iemand naar buiten om te zeggen dat er vanaf nu geen buitenlands geld meer kan worden gewisseld omdat de CUC´s op zijn. Dan moet je wachten tot de geldwagen weer geld heeft gebracht en opgehaald! Je geduld word dus aardig op de proef gesteld en meer dan twee uur wachten is geen uitzondering!

De corruptie viert ondertussen ook hoogtij! Overal proberen ze je te veel te laten betalen. Afgesproken taxiprijzen gelden ineens niet meer als je moet betalen. Supermarkt artikelen worden aan de kassa ineens met 100% verhoogt. De ober op een terrasje zet ook maar meteen een paar euro meer op de rekening! Jammer dat dit een blijvende smet blijft op de Cuba herinneringen!
 
Het overnachten doen de meeste toeristen in casa’s particular, bij mensen in huis. Je krijgt dan een goed beeld van hoe de mensen in Cuba leven. De kamers en of appartementjes zijn over het algemeen goed en netjes. De eigenaren zijn erg vriendelijk en behulpzaam. Maar het draait wel allemaal om geld! Je kunt er tegen betaling ontbijten, lunchen of dineren. We hebben al meegemaakt dat het ontbijt duurder was dan de huur van de kamer. Een ontbijtje bestond in iedere casa uit vers fruit, twee broodjes en een omelet,  1 kopje koffie en een glas verse sap. Heel soms een klein stukje kaas en/of een Wiener worstje. Ook willen ze alles voor je regelen zoals taxi´s, massages, salsalessen en  diverse uitstapjes. Aan alles zit weer de nodige tussen verdienste en alles word geregeld met familie, vrienden of buren. In de periode dat wij er waren werd de klok een uur terug gezet en het viel mee dat we niet een uur extra huur moesten betalen voor onze kamer! Ondanks dat je niet echt in het familieleven betrokken word krijg je toch wel een klein inkijkje in hun leven. Hun geschiedenis kennende  hebben we begrip voor het feit dat ze voor iedere dienst het nodige willen verdienen, maar vaak komt het wel vervelend over.

Om van de ene stad naar de andere stad te komen zijn er verschillende manieren om te reizen. Met  een interlokale bus die alleen bestemd is voor toeristen en de rijkere Cubanen, met een taxi collectivo, een gezamenlijk taxi,  met de trein, een privé taxi of een gehuurde auto. Een huurauto is bijna niet te krijgen en is erg duur. De trein gaat erg onregelmatig en komt niet in alle plaatsen. Een privé taxi is ook erg prijzig dus bleven de interlokale bus en de taxi collectivo voor ons over. Na onze eerste ervaring met een taxi collectivo (een hele oude SSangyong) waarin we met 7 mensen opgevouwen zaten hebben we voor de tweede etappe gekozen voor de interlokale bus, de Viazulbus. Onderweg ging de bus echter kapot waarop we allemaal uit moesten stappen en de bus met alle bagage aan boord vertrok naar een garage om na meer dan 2 uur terug te komen waarop de reis kon worden hervat. Met deze ervaring rijker hebben we de keer erop weer voor een taxi collectivo gekozen. Ook deze keer hadden we geen geluk. Na 50 kilometer op de autobaan begon hij een raar geluid te maken en na een knal  kwam er rook door het dashboard naar binnen en stopte de motor ermee. Snel allemaal uitgestapt en nadat de motorkap was geopend zagen we aan alle kanten de olie uit het motorblok lopen; einde verhaal! Gelukkig stopten er al snel drie andere taxi´s waarvan er een leeg bleek te zijn. Deze nam ons mee nadat onze pechchauffeur alles had geregeld. Zomaar in een andere taxi stappen kan niet want van te voren moeten er de nodige paparassen worden ingevuld. Reizen op Cuba is een groot avontuur!

Uit eten in Cuba is soms ook lastig. Mede door de twee verschillende muntsoorten en de twee verschillende menukaarten, een met toeristenprijzen en een met Cubaanse prijzen. Daarnaast moet er nog 10% servicekosten betaald worden en de tip welke door de ober duidelijk word aangegeven dat deze niet in de prijs is inbegrepen. Dan heb je nog een grote kans dat wanneer je iets besteld van de menukaart ze aangeven dit niet te hebben. Je zoek iets anders uit maar dat hebben ze ook niet! Zo kom je uiteindelijk bij het duurste gerecht uit! In de particuliere restaurantjes buiten het toeristencentrum is het ons gelukt om aan te geven dat we geen toeristen menukaart wilden (de CUC kaart) maar de CUP kaart. Na overleg werd besloten dat de prijzen op de CUC kaart door twee werden gedeeld! De dag erop kregen we gewoon de CUP kaart en toen bleek dat de prijzen op de CUP kaart 60 % goedkoper waren dan op de CUC kaart.

Internet is op Cuba een drama. Je moet een internetkaartje kopen bij een winkel van het staatsbedrijf Etecsa. Hiervoor moet je wel je paspoort meenemen en er is weer een administratieve rompslomp voor nodig alvorens je het kaartje krijgt. Het inlognummer van de kaart word namelijk gekoppeld aan je paspoortnummer zodat ze eventueel kunnen nagaan wat je allemaal doet op het internet! Hiermee kun je dan respectievelijk 1 tot 5 uur op internet. Dan moet je wel een wifipunt zoeken in de stad en die zijn er niet zoveel. Heb je er een gevonden dan kun je met de inlogcode en het wachtwoord op je internetkaartje op Etecsa inloggen. Bij ons ging dit moeizaam omdat onze iPhone’s een extra beveiliging hebben. Bij het boeken van een casa particular via AirBnB bleek dat de site geblokkeerd was omdat we op dat moment in Cuba waren. We konden dus niet meer via AirBnB boeken. Dit hebben we omzeild door Wim, de zwager van Chantel vanuit Nederland de door ons uitgekozen casa’s te laten boeken. In Santa Clara hoorden we dat veel mensen een illegale ontvanger voor internet hadden, gekocht van Cubanen die ze illegaal hadden meegenomen uit Rusland. Dit is wel gevaarlijk omdat de politie deze dingen probeert op te sporen om ze uit de lucht te halen!

Het communisme is nog duidelijk aanwezig in Cuba. We zagen veel politie en soms intimidatie van de gewone burger. Er zijn nog staatswinkels, staatsrestaurants en bijna alle bedrijven zijn van de staat. De regering geeft aan dat er geen werkeloosheid is en dat iedereen een baan heeft. Een Cubaan verdiend tussen de 50 en 60 CUC ( € 60,-) per maand. We zien vooral in de staatsbedrijven veel mensen rondlopen waarvan er velen een controlerende taak hebben. Inmiddels zijn er wat meer mogelijkheden voor privé initiatieven zoals huisrestaurants en kamerverhuur. Door het erg grote inkomstenverschil wat er is ontstaan tussen staatsbaan en privé onderneming neemt helaas ook de corruptie toe. Zoals eerder omschreven worden afgesproken prijzen worden bij het afrekenen ineens verhoogd! Aan de kassa’s moet je ineens veel meer betalen en krijg je geen bonnetje.  De Taxi Collectievo verlaat ineens de autobaan om bij een varkensboer illegaal benzine te tanken. Een volle container met dure airco’s is al verkocht voordat ze in de winkels liggen! Hoe kan dat met een maandsalaris van 60 CUC. Zelfs de Cubanen zelf begrijpen het niet!! Ook zie je hier bijna geen Amerikaanse producten zoals Mars, Coca Cola.
Vraag is of Cuba de ontzettend grote toestroom van toeristen wel aan kan en of deze niet zal leiden tot nog meer gebruik van drugs, uitbuiting, diefstal, corruptie en nog meer prostitutie.

Het wagenpark in Cuba bestaat voornamelijk uit grote Amerikaanse wagens van voor 1960 en oude Russische Lada’s en Kamazzen! Betreffende dat oude wagenpark was het wel genieten hier! De laatste jaren heeft Cuba ook een handelsovereenkomst met China wat resulteert in wat nieuwere auto’s en vooral touringcars. In Havana zagen we toch ook de nodige Europese auto´s rond rijden. Wat we heel bijzonder vonden hier in Cuba waren de vele elektrische scooters en motors die hier tussen de oude diesel en benzineslurpende oude auto’s rond rijden.

Cuba is ook het land waar Che Guavara overal aanwezig is. Che geloofde in het concept van een nieuwe mens ”el hombre nuevo”. Dit werd zijn duurzaamste bijdrage aan de Cubaanse revolutie. Hij geloofde dat voor een communistische staat een nieuw type mens nodig was en dat het wijzigen van het volksbewustzijn daarin een cruciale rol speelde. Het accent moest liggen op motivatie; het volk moest een nieuwe instelling krijgen, wars van persoonlijk gewin en puur gericht op moraal in plaats van op materiaal bezit. Of dit ook werkelijk nog steeds zo door de bevolking  word ervaren lijkt ons niet omdat er op dit moment zoveel privé initiatieven zijn en een ieder graag zijn eigen persoonlijke situatie wil verbeteren. Toch leeft Che hier nog volop en overal zijn afbeeldingen van hem te zien en zijn de Che souvenirs niet te tellen. Misschien is dit toeristische oogpunt wel de reden dat hij hier nog steeds voortleeft!

Het ontvluchten van de regen was gelukt, maar 17 dagen de echte “toerist” spelen vinden we minder leuk. Als Overlanders houden we niet van het leven in casa’s particular, het elke dag uit moeten gaan eten en het steeds maar weer ergens op een terras moeten gaan zitten om aan het benodigde vocht te komen. We hebben Cuba als zeer bijzonder ervaren. Een land met grote tegenstellingen. Rijk en arm, vriendelijke en onvriendelijke mensen, maar misschien heeft het laatste wel met het eerste te maken!
















 

  
Powered by CMSimple